Hoe kun je het beste brandwonden verzorgen?‘Eerst water, de rest komt later’ is niet voor niets een uitdrukking die bij de meesten onder ons een belletje doet rinkelen. Water is namelijk cruciaal voor de verdere genezing bij brandwonden, ongeacht de soort. Voor de verdere, specifieke verzorging kijk je het best naar de graad en de grootte van de wonde.

  • Brandwonden van de eerste graad zijn het minst ernstig. Je huid is rood, droog, pijnlijk en kan licht gezwollen zijn, maar er zijn geen blaren. Ze zal zich herstellen zonder littekens.

  • Bij een tweedegraads verbranding is de hele opperhuid beschadigd. Er zijn blaren en het is zeer pijnlijk. Omdat de lederhuid niet geraakt is, zal de huid na enkele weken hersteld zijn.

  • Bij verbranding van de derde graad is de volledige huid aangetast, ook de diepere lagen waar de zenuwen liggen. Daarom is er geen pijn. De huid is geelwit tot bruinzwart. Zelfs na een lang genezingsproces zijn er blijvende littekens.

Om blijvende schade te voorkomen moet je brandwonden op de juiste manier verzorgen, daarom geven we hier een eenvoudig stappenplan.

1. Koelen

Een makkelijke manier om te onthouden hoe je een brandwond moet afkoelen, is de 20-20-20 regel:

  • Binnen de 20 minuten na het oplopen van de brandwonde.

  • Gedurende 20 minuten afkoelen.

  • Met lauw water van ongeveer 20 graden.

Als er meer dan een halfuur tussen het oplopen van de brandwond en het afkoelen zit, zal het niet veel meer helpen. Het koelen is vooral belangrijk om te vermijden dat de wonde blijft ‘nabranden’, om de ernst te beperken en voor een betere genezing. Bovendien vermindert het de pijn.

2. Voorbereiding

Juwelen, horloges en kleding doe je best uit. Ingebrande kleding mag je echter nooit uit de wonde trekken. Als er een grote oppervlakte afgekoeld werd, kan je het slachtoffer tegen de kou beschermen middels een beschermende folie.  

3. Verzorging brandwonden

Enkele algemene tips:

  • Brandwonden verzorgen is een kwestie van hygiëne: was je handen met zeep voor de behandeling.

  • Verwijder de resten van zalf of korsten eerst met water. Hou een steriel kompres even onder stromend water zonder te kraan aan te raken met het kompres.

  • Ontsmet de wonde eerst met een ontsmettend product. Dep nog eens na met een nieuw kompres en het product.

  • Raak de wonde nooit rechtstreeks aan en vermijd contact met het verband dat op de wonde komt. Gebruik als het kan wegwerphandschoenen, en verwissel ze nadat je het oude verband hebt weggehaald, de wonde hebt ontsmet en nadat je verpakkingen hebt geopend.

  • Als je een windel gebruikt, leg hem dan niet te strak om afbinding en pijn te voorkomen.

  • Is de brandwonde groter dan een muntstuk van 2 euro en zijn er blaren? Raadpleeg je huisarts.

  • Is de brandwonde groter dan een hand? Neem contact op met het dichtstbijzijnde brandwondencentrum.

Eerste graad

Breng na het afkoelen een laag van 5 mm aan op het kompres en dus niet rechtstreeks op de wonde. Dek de wonde af met een gaaskompres met hydraterende zalf en eventueel een pleister of windel.

Tweede graad

Begin opnieuw met afkoelen. Blaren prik je best niet open om infecties te voorkomen, behalve als ze door wrijving kunnen opengaan. Doe dit met een steriele naald en dep het wondvocht met een steriel kompres. Dek vervolgens af met een kompres doordrenkt met ontsmettingsmiddel.

Brandwonden verzorgingingskit

Wat heb je nodig voor de eerste verzorging van brandwonden?


Auteur Pieter NauwelaertsGeschreven door Pieter Nauwelaerts

Pieter is de oprichter van Apotheek Online en het eerste aanspreekpunt voor alle vragen met betrekking tot de webshop. Hij bezit een grote expertise over de aangeboden producten. Via deze weg geeft hij graag meer informatie over de verschillende aandoeningen en problemen en helpt hij waar hij kan met de juiste aanbevelingen.